<?xml version="1.0" encoding="utf-8" standalone="no"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//OASIS//DTD DocBook XML V4.1.2//EN" "http://www.oasis-open.org/docbook/xml/4.1.2/docbookx.dtd" [
<!ENTITY legal SYSTEM "legal.xml">
<!ENTITY appversion "3.0.0">
<!ENTITY manualversion "3.0.0">
<!ENTITY date "April 2009">
<!ENTITY appname "moserial">
<!ENTITY app "<application>moserial</application>">
<!-- replace version above with actual application version number --><!--  Template Version: 1.0.1  (do not remove this line) -->]>
<!-- =============Document Header ============================= -->
<article id="index" lang="pl"> <!-- please do not change the id -->

  <articleinfo>
    <title>Podręcznik programu <application>moserial</application> 3.0.0</title>
    <copyright><year>2009</year> <holder>Michael J. Chudobiak</holder></copyright>

    <!-- translators: uncomment this:

    <copyright>
     <year>2000</year>
     <holder>ME-THE-TRANSLATOR (Latin translation)</holder>
    </copyright>

    -->

    <!-- An address can be added to the publisher information.  If a role is
     not specified, the publisher/author is the same for all versions of the
     document.  -->
    <publisher>
      <publishername>Projekt dokumentacji GNOME</publishername>
    </publisher>

       <legalnotice id="legalnotice">
         <para>Udziela się zezwolenia na kopiowanie, rozpowszechnianie i/lub modyfikację tego dokumentu zgodnie z zasadami Licencji GNU Wolnej Dokumentacji w wersji 1.1 lub dowolnej późniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation; bez Sekcji Niezmiennych, bez Tekstu na Przedniej Okładce i bez Tekstu na Tylnej Okładce. Egzemplarz licencji dostępny jest pod tym <ulink type="help" url="ghelp:fdl">odnośnikiem</ulink> oraz w pliku COPYING-DOCS rozprowadzanym z niniejszym podręcznikiem.</para>
          <para>Ten podręcznik jest częścią kolekcji podręczników użytkownika GNOME rozprowadzanych na zasadach GFDL. Jeśli chcesz rozpowszechniać ten podręcznik w odłączeniu od kolekcji, możesz to zrobić dodając kopię licencji do podręcznika, jak wyjaśniono to w sekcji 6. licencji.</para>
 
         <para>Nazwy używane przez firmy, by wyróżniać swoje produkty i usługi są zazwyczaj zarejestrowanymi znakami towarowymi. Jeśli występują one w dokumentacji GNOME, w przypadku gdy są znane przez członków Projektu Dokumentacji GNOME, są one napisane wielkimi literami lub zaczynają się od wielkiej litery.</para>
 
         <para>DOCUMENT AND MODIFIED VERSIONS OF THE DOCUMENT ARE PROVIDED UNDER THE TERMS OF THE GNU FREE DOCUMENTATION LICENSE WITH THE FURTHER UNDERSTANDING THAT: <orderedlist>
                 <listitem>
                   <para>DOCUMENT IS PROVIDED ON AN “AS IS” BASIS, WITHOUT WARRANTY OF ANY KIND, EITHER EXPRESSED OR IMPLIED, INCLUDING, WITHOUT LIMITATION, WARRANTIES THAT THE DOCUMENT OR MODIFIED VERSION OF THE DOCUMENT IS FREE OF DEFECTS MERCHANTABLE, FIT FOR A PARTICULAR PURPOSE OR NON-INFRINGING. THE ENTIRE RISK AS TO THE QUALITY, ACCURACY, AND PERFORMANCE OF THE DOCUMENT OR MODIFIED VERSION OF THE DOCUMENT IS WITH YOU. SHOULD ANY DOCUMENT OR MODIFIED VERSION PROVE DEFECTIVE IN ANY RESPECT, YOU (NOT THE INITIAL WRITER, AUTHOR OR ANY CONTRIBUTOR) ASSUME THE COST OF ANY NECESSARY SERVICING, REPAIR OR CORRECTION. THIS DISCLAIMER OF WARRANTY CONSTITUTES AN ESSENTIAL PART OF THIS LICENSE. NO USE OF ANY DOCUMENT OR MODIFIED VERSION OF THE DOCUMENT IS AUTHORIZED HEREUNDER EXCEPT UNDER THIS DISCLAIMER; AND</para>
                 </listitem>
                 <listitem>
                   <para>UNDER NO CIRCUMSTANCES AND UNDER NO LEGAL THEORY, WHETHER IN TORT (INCLUDING NEGLIGENCE), CONTRACT, OR OTHERWISE, SHALL THE AUTHOR, INITIAL WRITER, ANY CONTRIBUTOR, OR ANY DISTRIBUTOR OF THE DOCUMENT OR MODIFIED VERSION OF THE DOCUMENT, OR ANY SUPPLIER OF ANY OF SUCH PARTIES, BE LIABLE TO ANY PERSON FOR ANY DIRECT, INDIRECT, SPECIAL, INCIDENTAL, OR CONSEQUENTIAL DAMAGES OF ANY CHARACTER INCLUDING, WITHOUT LIMITATION, DAMAGES FOR LOSS OF GOODWILL, WORK STOPPAGE, COMPUTER FAILURE OR MALFUNCTION, OR ANY AND ALL OTHER DAMAGES OR LOSSES ARISING OUT OF OR RELATING TO USE OF THE DOCUMENT AND MODIFIED VERSIONS OF THE DOCUMENT, EVEN IF SUCH PARTY SHALL HAVE BEEN INFORMED OF THE POSSIBILITY OF SUCH DAMAGES.</para>
                 </listitem>
           </orderedlist></para>
   </legalnotice>
 

    <authorgroup>
      <author role="maintainer"><firstname>Michael</firstname> <surname>Chudobiak</surname> <affiliation> <address> <email>mjc@avtechpulse.com</email> </address> </affiliation></author>
    </authorgroup>
    <!-- do not put authorname in the header except in copyright - use
         section "authors" below -->
    <revhistory>
      <revision><revnumber>3.0.0</revnumber> <date>kwiecień 2009</date> <revdescription>
	  <para role="author">Michael J. Chudobiak</para>
	  <para role="publisher">Projekt dokumentacji GNOME</para>
	</revdescription></revision>
    </revhistory>


    <!-- this is version of manual, not application -->
    <releaseinfo>Ten podręcznik opisuje wersję 3.0.0 programu moserial</releaseinfo>
    <abstract role="description"><para><application>moserial</application> to terminal szeregowy dla środowiska GNOME, zoptymalizowany do nagrywania i przechwytywania plików.</para></abstract>
  
    <othercredit class="translator">
      <personname>
        <firstname>Piotr Drąg</firstname>
      </personname>
      <email>piotrdrag@gmail.com</email>
    </othercredit>
    <copyright>
      
        <year>2018</year>
      
      <holder>Piotr Drąg</holder>
    </copyright>
  
    <othercredit class="translator">
      <personname>
        <firstname>Aviary.pl</firstname>
      </personname>
      <email>community-poland@mozilla.org</email>
    </othercredit>
    <copyright>
      
        <year>2018</year>
      
      <holder>Aviary.pl</holder>
    </copyright>
  </articleinfo>

  <indexterm><primary>moserial</primary></indexterm>
  <indexterm><primary>szeregowy</primary></indexterm>
  <indexterm><secondary>terminal</secondary></indexterm>

  <!-- ============= Document Body ============================= -->

  <!-- ============= Introduction ============================== -->

  <sect1 id="intro">
    <title>Wprowadzenie</title>
    <para><application>moserial</application> to terminal szeregowy dla środowiska GNOME, zoptymalizowany do nagrywania i przechwytywania plików. <application>moserial</application> jest przeznaczony głównie dla doświadczonych użytkowników, którzy potrzebują komunikować się z osadzonymi komputerami, konsolami i wyposażeniem do testowania elektronicznego.</para>
    <para>Chociaż jest przeznaczony dla doświadczonych użytkowników, <application>moserial</application> jest zaprojektowany pod kątem łatwości użycia. Jego autorzy postarali się, aby działania były proste do wykonania, z minimalną liczbą kliknięć. Liczba opcji konfiguracji także jest mała.</para>
    <para>Aby zwiększyć wydajność, <application>moserial</application> obsługuje także pliki profilów, aby przechowywać często używane konfiguracje.</para>
  </sect1>

  <sect1 id="ports">
    <title>Uprawnienia portów systemowych</title>
    <para>Przed użyciem programu <application>moserial</application> z portem szeregowym należy upewnić się, że użytkownik ma uprawnienia do odczytu i zapisu do portu.</para>
    <para>W niektórych systemach należy wykonać polecenie podobne do „sudo chmod o+rw /dev/ttyS*” i „sudo chmod o+rw /dev/ttyUSB*”, aby uzyskać uprawnienia odczytu/zapisu (dla wszystkich użytkowników) na portach szeregowych. Niestety, może się to nie zachować po ponownym uruchomieniu.</para>
    <para>Można także sprawdzić, do której grupy należy urządzenie, i ustawić swoje konto jako członka tej grupy. Na przykład w Fedorze 15 należy dodać się do grupy „dialout”.</para>
  </sect1>

  <sect1 id="basic-usage">
    <title>Podstawy</title>
    <sect2 id="main-toolbar">
      <title>Główny pasek narzędziowy</title>
      <para>Większość funkcji programu <application>moserial</application> jest dostępnych przez główny pasek narzędziowy, pokazany poniżej:</para>
      <para>
        <graphic format="PNG" fileref="figures/main-toolbar.png"/>
      </para>
    </sect2>
    <sect2 id="port-setup">
      <title>Konfiguracja portu</title>
      <para>Pierwszym krokiem podczas używania programu <application>moserial</application> jest skonfigurowanie parametrów portu szeregowego. Kliknij przycisk <guibutton>Ustawienia portu</guibutton>, aby to zrobić. W oknie ustawień portu należy ustawić port do użycia, czy port ma być otwarty do odczytów, zapisów lub obu, jego prędkość w baudach, parzystość, liczbę bitów danych i zatrzymania oraz metodę powitania. Ustawienie określone w tym oknie zastępują wszelkie domyślne ustawienia systemu dla portu.</para>
      <para>Okno ustawień portu programu <application>moserial</application> wyświetla tylko porty /dev/ttySnn, /dev/ttyUSBnn i /dev/rfcommnn, które istnieją w systemie, dla wartości „nn” między 0 a 31.</para>
      <para>W tym oknie można włączyć lokalne powtarzanie. Jeśli jest włączone, wszystkie dane odbierane przez <application>moserial</application> będą powtarzane z powrotem do urządzenia nadającego. To zwykle powinno być wyłączone, jako że może powodować nieoczekiwane zachowanie, zwłaszcza jeśli zdalne urządzenie także ma włączone powtarzanie (co spowoduje nieskończoną pętlę powtórzeń!).</para>
      <para>
        <graphic format="PNG" fileref="figures/port-setup.png"/>
      </para>
    </sect2>
    <sect2 id="connect">
      <title>Otwieranie połączenia</title>
      <para>Następnym krokiem podczas komunikacji ze zdalnym urządzeniem jest kliknięcie przycisku <guibutton>Połącz</guibutton>. Otworzy to port. Jeśli użytkownik nie ma wymaganych uprawnień do otwarcia portu, to zgłoszony zostanie błąd.</para>
      <para>
	<graphic format="PNG" fileref="figures/connect.png"/>
      </para>
      <para>Ten krok jest opcjonalny. Jeśli zostanie pominięty, to <application>moserial</application> będzie łączył się automatycznie w razie potrzeby.</para>
      <para>Po połączeniu przycisk <guibutton>Połącz</guibutton> zostanie zmieniony na przycisk <guibutton>Rozłącz</guibutton>. Kliknięcie przycisku <guibutton>Rozłącz</guibutton> zamyka port i przywraca liczniki wysyłania i odbierania.</para>
      <para>
         <graphic format="PNG" fileref="figures/disconnect.png"/>
      </para>
    </sect2>
    <sect2 id="basic-io">
      <title>Podstawy wejścia i wyjścia</title>
      <para>Po otwarciu portu tekst odebrany ze zdalnego urządzenia będzie wyświetlany w obszarze tekstowym <guilabel>Odebrane ASCII</guilabel>. Jeśli <application>moserial</application> wykrywa dużą liczbę niedrukowalnych znaków, to zostanie automatycznie przełączony na widok <guilabel>Odebrane HEX</guilabel>.</para>
      <para>
        <graphic format="PNG" fileref="figures/received-tabs.png"/>
      </para>
      <para>Aby przełączyć między widokiem HEX a ASCII, kliknij odpowiednią kartę.</para>
      <para>Aby wysłać dane do zdalnego urządzenia, można wpisać tekst w jednowierszowym polu tekstowym <guilabel>Wychodzące</guilabel> i kliknąć przycisk <guibutton>Wyślij</guibutton>. Wiersz tekstu zostanie zakończony sekwencją wybraną w obszarze po prawej od przycisku <guibutton>Wyślij</guibutton>. Jeśli nie ma pewności, która sekwencja zakończenia jest najlepsza, to można zacząć od „CR+LF kończy”. Przycisk <guibutton>ASCII/HEX</guibutton> musi być ustawiony na ASCII, aby wysłać tekst.</para>
      <para>
        <graphic format="PNG" fileref="figures/outgoing.png"/>
      </para>
      <para>Jeśli przycisk <guibutton>ASCII/HEX</guibutton> jest ustawiony na HEX, to nie wpisuj tekstu w obszarze <guilabel>Wychodzące</guilabel>. Zamiast tego wpisz liczby szesnastkowe w formie „1234ABCD…”.</para>
      <para>Po przesłaniu danych ich zapis będzie znajdował się w obszarach tekstowych <guilabel>Wysłane ASCII</guilabel> i <guilabel>Wysłane HEX</guilabel>. Nie można ich modyfikować.</para>
      <para>
        <graphic format="PNG" fileref="figures/sent-tabs.png"/>
      </para>
      <para>Zdalne urządzenie może powtarzać wysłane dane. Jeśli <application>moserial</application> wykryje powtórzony tekst w obszarze tekstowym <guilabel>Odebrane ASCII</guilabel>, to wyróżni powtórzony tekst (za pomocą koloru wyróżnienia określonego w oknie preferencji).</para>
      <para>Pasek stanu na dole głównego okna wyświetla stan portu oraz liczbę wysłanych i odebranych bajtów. Jeśli część odebranych danych jest niedrukowalnych, to wyświetlona będzie także ich liczba.</para>
      <para>
        <graphic format="PNG" fileref="figures/statusbar.png"/>
      </para>
    </sect2>
  </sect1>
  <sect1 id="recording">
    <title>Nagrywanie wejścia i wyjścia</title>
    <para>Programu <application>moserial</application> można używać do nagrywania wysłanych i odebranych danych do pliku. Ta funkcja jest przydatna także do odbierania i przechowywania bezpośrednich danych binarnych zrzuconych ze zdalnego urządzenia. Na przykład, niektóre oscyloskopy zrzucają zrzuty ekranu do portu szeregowego bez użycia żadnych protokołów korekcji błędów (np. Tektronix 11801).</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/record.png"/>
    </para>
    <para>W chwili gotowości na nagranie pliku kliknij przycisk <guibutton>Nagraj</guibutton>, wybierz dane do nagrania (przychodzące lub wychodzące) w polu wyboru <guilabel>Potok do nagrania</guilabel> i wpisz nazwę pliku w obszarze wyboru pliku.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/record-dialog.png"/>
    </para>
    <para>Po rozpoczęciu nagrywania przycisk <guibutton>Nagraj</guibutton> zmieni się na przycisk <guibutton>Zatrzymaj nagrywanie</guibutton>. Należy go kliknąć, aby zatrzymać nagrywanie lub kiedy odebrano cały plik binarny.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/stop-recording.png"/>
    </para>
    <para><application>moserial</application> może opcjonalnie uruchomić nagrany plik za pomocą domyślnego programu dla jego typu po ukończeniu nagrywania. Może także zakończyć nagrywanie po okresie nieaktywności. Użyj okna <link linkend="preferences">Preferencje</link>, aby włączyć lub wyłączyć te funkcje.</para>
    <para>Zauważ, że aby odbierać pliki za pomocą protokołu korekcji błędów (xmodem, ymodem lub zmodem), to należy użyć funkcji <link linkend="receiving">Odbierz plik</link> zamiast tego. W przeciwieństwie do funkcji <guibutton>Nagraj</guibutton>, funkcja <guibutton>Odbierz plik</guibutton> może automatycznie wykryć, kiedy pobieranie pliku zostało ukończone.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/receive-file.png"/>
    </para>
  </sect1>
  <sect1 id="sending">
    <title>Wysyłanie plików</title>
    <para><application>moserial</application> może przesyłać pliki w bezpośrednim potoku danych binarnych, a także wysyłać pliki za pomocą protokołów korekcji błędów xmodem, ymodem i zmodem. Podczas przesyłania plików wysyłane dane nie są zapisywane w obszarach tekstowych <guilabel>Wysłane ASCII</guilabel> lub <guilabel>Wysłane HEX</guilabel>.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/send-file.png"/>
    </para>
    <para>W chwili gotowości na wysłanie pliku kliknij przycisk <guibutton>Wyślij plik</guibutton> i wybierz plik do wysłania. Należy także wybrać odpowiedni protokół poniżej.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/send-file-dialog.png"/>
    </para>
    <para>Po rozpoczęciu nagrywania pasek postępu będzie wyświetlał stan przesyłania pliku.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/send-progress.png"/>
    </para>
    <para>moserial nie implementuje protokołów xmodem, ymodem i zmodem bezpośrednio. Używa standardowych narzędzi rz i sz do wysyłania i odbierania danych. Te narzędzia, będące częścią pakietu lrzsz, muszą być zainstalowane na komputerze.</para>
  </sect1>

  <sect1 id="receiving">
    <title>Odbieranie plików</title>
    <para><application>moserial</application> może odbierać pliki w bezpośrednim potoku danych binarnych, a także odbierać pliki za pomocą protokołów korekcji błędów xmodem, ymodem i zmodem. Podczas przesyłania plików wysyłane dane nie są zapisywane w obszarach tekstowych <guilabel>Wysłane ASCII</guilabel> lub <guilabel>Wysłane HEX</guilabel>.</para>
    <para>Aby odebrać bezpośrednie potoki danych binarnych, użyj funkcji <link linkend="recording">Nagraj</link> zamiast funkcji <guibutton>Odbierz plik</guibutton>.</para>
    <para>Aby odebrać pliki wysłane za pomocą protokołów korekcji błędów xmodem, ymodem lub zmodem, użyj funkcji <guibutton>Odbierz plik</guibutton>.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/receive-file.png"/>
    </para>
    <para>W chwili gotowości na odebranie pliku kliknij przycisk <guibutton>Odbierz plik</guibutton> i wybierz katalog do przechowania odebranego pliku. Należy także wybrać odpowiedni protokół poniżej.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/receive-file-dialog.png"/>
    </para>
    <para>Po rozpoczęciu nagrywania pasek postępu będzie wyświetlał stan odbioru pliku.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/receive-progress.png"/>
    </para>
    <para>moserial nie implementuje protokołów xmodem, ymodem i zmodem bezpośrednio. Używa standardowych narzędzi rz i sz do wysyłania i odbierania danych. Te narzędzia, będące częścią pakietu lrzsz, muszą być zainstalowane na komputerze.</para>
  </sect1>

  <sect1 id="preferences">
    <title>Inne preferencje</title>
    <para><application>moserial</application> ma kilka opcji, które można skonfigurować w oknie <guilabel>Preferencje</guilabel>.</para>
    <para>
      <graphic format="PNG" fileref="figures/preferences.png"/>
    </para>
    <para>Można skonfigurować kolor czcionki, tła i wyróżniania obszarów tekstowych, a także typ i rozmiar czcionki.</para>
    <para>Jeśli opcja <guilabel>Uruchamianie nagranych plików</guilabel> jest włączona, to nagrany plik zostanie otwarty od razu po jego zapisaniu za pomocą domyślnego programu dla jego typu. Domyślny program jest określany przez środowisko.</para>
    <para>Jeśli opcja <guilabel>Włączenie czasu oczekiwania</guilabel> jest włączona, to nagrywanie będzie automatycznie zatrzymywane po podanym okresie nieaktywności po odebraniu danych. Tzn. moserial będzie czekał bez ograniczenia czasowego na nagranie pierwszego bajtu danych przed aktywacją licznika nieaktywności.</para>
  </sect1>

  <sect1 id="profiles">
    <title>Używanie profili</title>
    <para><application>moserial</application> może wczytywać i zapisywać swoje ustawienia z plików profili, aby można było przechowywać i wywoływać często używane konfiguracje. Aby zapisać profil, użyj okien <menuchoice><guisubmenu>Plik</guisubmenu><guimenuitem>Zapisz</guimenuitem></menuchoice> lub <menuchoice><guisubmenu>Plik</guisubmenu><guimenuitem>Zapisz jako</guimenuitem></menuchoice>. Aby wczytać profil, użyj okna <menuchoice><guisubmenu>Plik</guisubmenu><guimenuitem>Otwórz</guimenuitem></menuchoice>.</para>
    <para>Wczytanie profilu automatycznie rozłączy wszystkie połączone porty.</para>
    <para>Po zakończeniu programu <application>moserial</application> obecnie używane ustawienia są przechowywane w domyślnym pliku profilu. Te ustawienia są automatycznie wywoływane po następnym uruchomieniu programu <application>moserial</application>.</para>
  </sect1>

  <sect1 id="keys">
    <title>Klawisze specjalne</title>
    <para>
      <table id="moserial-TBL-keyword-shortcuts" frame="topbot">
      <title>Klawisze specjalne</title>
      <tgroup cols="2" colsep="1" rowsep="1">
        <colspec colname="COLSPEC0" colwidth="50*"/>
        <colspec colname="COLSPEC1" colwidth="50*"/>
        <thead>
          <row valign="top" rowsep="1">
            <entry colname="COLSPEC0">
                <para>Skrót klawiszowy</para></entry>
            <entry colname="COLSPEC1">
                <para>Opis</para></entry>
          </row>
        </thead>
        <tbody>
          <row valign="top">
            <entry>
              <para><keycombo><keycap>Ctrl</keycap><keycap>C</keycap></keycombo></para>
            </entry>
            <entry>
              <para>Kopiuje tekst. Można tego używać we wszystkich obszarach tekstowych.</para>
            </entry>
          </row>
          <row valign="top">
            <entry>
              <para><keycombo><keycap>Ctrl</keycap><keycap>X</keycap></keycombo></para>
            </entry>
            <entry>
              <para>Wycina tekst. Działa tylko w jednowierszowym polu tekstowym <guilabel>Wychodzące</guilabel>.</para>
            </entry>
          </row>
          <row valign="top">
            <entry>
              <para><keycombo><keycap>Ctrl</keycap><keycap>V</keycap></keycombo></para>
            </entry>
            <entry>
              <para>Wkleja tekst do jednowierszowego pola tekstowego <guilabel>Wychodzące</guilabel> i przenosi aktywność do niego.</para>
            </entry>
          </row>
          <row valign="top">
            <entry>
              <para><keycap>Esc</keycap></para>
            </entry>
            <entry>
              <para>Przenosi aktywność do jednowierszowego pola tekstowego <guilabel>Wychodzące</guilabel>.</para>
            </entry>
          </row>

        </tbody>
      </tgroup>
      </table>
  </para>
  </sect1>

</article>
